Eşref Bey ile Zühre Han

 

 

Bu halk romani Azerbaycan Gence ve Karabag Türkmenlerinin Safevilerin en ünlü hükümdari Sah Abbas II. ye baskaldiran Eskiya Deli Murat ile Oglu Esref’in hikâyesidir.

Köroglu ve Rüstem-i Zal’in benzeri bir yigit olan Eskiya Deli Murat, Sah Abbas’i dize getirirken, Esref Saatinde dogan Murat’in oglu Esref; pir elinden bade içip Siraz Han’inin kizi Zühre’ye âsik olmustur. Fakat Gence ‘den Kandahar’a, Sah Abbas ve On iki Han, Esref ile Zühre’nin karsisina dizilmistir.

Tek umudu Allah olan âsiklarin tek kuvveti Sahlara diz çöktürecek Eskiya Deli Murat’tir. Dede Korkut’tan sonra ki en görkemli üsluba sahip olan hikâyemiz ilk kez bu kitap ile gün yüzüne çikmaktadir. Özgün konusuna ragmen diger hikâyeler ile de ortak noktalar tasiyan bu halk hikâyemiz hem kahramanlik; hem de ask konusunu isleyen yapisiyla; antik Yunan ve Iran esatirlerinden de bazi izleri tasir.

Sah Abbas zamanindaki Azerbaycan, Iran ve Kandahar’a kadar uzanan bir cografyada geçen hikâye, devre ait tarihi pek çok izleri de tasir. Hikâye, içerdigi; astrolojik, mitolojik, menkibevi, kültürel ve tarihi pek çok unsurla çok zengin bir materyal dökümü de sunmaktadir.

Bu çalismada hikâyenin tam metni verilmis, varyantlari ve özetlerinden de söz edilmis, diger hikâyelerimizle karsilastirmali mukayesesi yapilmis, Hikâye, dil, üslup, yapisi, tarihi, astrolojik, mitolojik, menkibevi, kültürel ve içerdigi tüm materyalleri yönünden de irdelenmistir.

Günümüzde Ermeni isgali altinda olan Karabag’in yigidi Eskiya Murat’in yigitligi ve oglu Esref’in muhtesem askini anlatan bu hikâyemiz Azerbaycan ve Türkiye’de, çok çok sevilecektir.

 

SALİDE ŞERİFOVA, “EŞREF BEY İLE ZÜHRE HAN” DESTANININ TÜR ÖZELLİKLERİ, SEÇENEKLERİ, SANATSAL ÜSLUPLARI VE EPİK TANIMLAMALARI HAKKINDA

EŞREF BEY HİKÂYESİ TAHLİLİ VARYANT ÖZETLERİ

https://www.edebiyatvesanatakademisi.com/Icerik.aspx?a=/e/ARAMA/HALK-H%C4%B0KAYE-VE-DESTAN/E%C5%9EREF-BEY-%C4%B0LE-Z%C3%9CHRE-HAN-H%C4%B0KAYES%C4%B0N

EŞREF BEY İLE ZÜHRE HAN HİKÂYESİNİN TARİHİ OLAYLAR VE KİŞİLERLE İLGİSİ

https://www.edebiyatvesanatakademisi.com/Icerik.aspx?a=/e/ARAMA/HALK-H%C4%B0KAYE-VE-DESTAN/E%C5%9EREF-BEY-%C4%B0LE-Z%C3%9CHRE-HAN--H%C4%B0K%C3%82YES%C4%B0N%C4%B0N-TAR%C4%B0H



KAYNAKÇA / İLGİLİ LİNKLER
1 Eşref Bey Hikayesi Varyantları ve Özetleri
2 Eşref Bey ile Zühre Han





Şahamettin KuzucularAdmin / Erkek / 20.01.2016