ADAMİZİM - AKAMEİZİM NEDİR

 

 

 

Nikolay Gumilyov

 

ADAMİZİM - AKAMEİZİM NEDİR

1910-1911 yıllarında Rusya’da ortaya çıkan Adamizim veya Akmeizim olarak adlandırılan bir şiir edebiyat hareketidir.

Ozanlar Atölyesi adı verilen bir grup şairin bir araya gelerek oluşturdukları bu sanat ahareketi Adem’in adından hareketle   “adamizm” ve açıklığı ifade eden “klarizm” sözcükleriyle tanımlamış, zirve, bir şeyin en üst noktası” anlamına gelen Yunanca acmé, axmi sözcüğünden türetilen “akmeizm” sözcüğü de bu hareketi ifade etmek için kullanılmıştır. [1]  Akme kelimesini “  "İnsanın en iyi çağı" olarak anlamışlar ve kendi görüşlerini Akmezim olarak aldandırmışlardır.

 

Adamizm veya Akmeizim 1910-1911 yılında Rusya’da Ozanlar Atölyesi adı etrafında Petersburg’da   ve “The Stray Dog Cafede” [2] bir araya gelen sanatçılardan oluşur. Bu sanatçılar : ” A. Ahmatova, G. Adamoviç, S. Gorodotski, M. Zenkeviç, G. İvanov, O. Mandelştam, V. Narbut, S. Neldihen, İ. Odoyevtseva, N. Otsup, V. Rojdestvenski” dir.  [3] Adamizim veya Akmeizim işte bu şairlerin oluşturdukları edebi bir topluluk olarak ortaya çıkmıştır.  Topluluğun kuramcısı ve önde gelen ozanı ise Nikolay Gumilyov ve eşi A. Ahmatova olmaktadır.

Ozanlar Atölyesi 4. veya 5. toplantısında “sembolizmden ayrılmak, yeni bir şiir bayrağını yükseltmek” şeklinde bir görüş birliğine vararak kendilerine şiirde bir yol haritası çizer.  Bu toplantılar sonrasında sembolistleri “ semboller aracılığı ile yakınanlar olarak nitelendirip kendilerini doğrudan doğruya ve açıkça ifade edenler olarak ilan etmişler “Dünya kültürü için bir özlem" oluşturmak hayalleri kurmuşlardı.

Kendilerini akmeist olarak tanımlayan bu edebi topluluk sembolizme tepki olarak ortaya çıkmaya karar vermiş çok anlamlılığa, kayganlığa, mecazlar, şiirde söz sanatlarına, simgeciliğe karşı çıkarak sözcükleri asıl anlamları ile kullanacak şekilde açık anlaşılır, doğa, insanlık ve toplum yararına şiirler yazılması gerektiği tezlerini ortaya atmışlardır.

 

Şiirde, soyutluktan, mecazlardan, söz sanatlarından kaçınarak, maddi dünyaya, doğaya, sosyal hayata, somut konulara eğilim göstermek şeklinde gelişen bu edebi topluluk sözleri kesin anlamları ile ifadede açık olmaya ve uyuma önem vermişlerdir.  Varlıkları ve olayları olduğu gibi anlatmaya yönelen bu topluluk ilk kuşak Sovyet şairlerini etkilemiştir.

Nikolay Gumilyov ve  eşi Anna Ahmatova şiirlerinde açıkça anlaşılan imgeler kullanmışlar,  şiirlerinde Rus halk türkülerinden de esintilere yer verip klasik Rus şiirinin geleneksel özelliklerinden de faydalanmışlardır.   

 

 

KAYNAKÇA 

[1] Rus Edebiyatında Akmeizm Kaynakhttps://acikders.ankara.edu.tr › resource › view

[2] https://tr.wikipedia.org/wiki/Akmeizm

[3] Rus Edebiyatında Akmeizm Kaynakhttps://acikders.ankara.edu.tr › resource › view



KAYNAKÇA / İLGİLİ LİNKLER
1 Sembolizim Ahmet Haşim ve Fecri Ati'ye Etkileri





EsaAdmin / Erkek / 24.08.2016