RÖPORTAJ NEDİR KÖKENİ ÖZELLİKLERİ ÖNEMİ

 

 

RÖPORTAJ

 

Latince:  raportare: toplamak, getirmek

Fransızca: rapport: rapor

Fransızca: reportage: bir gazetecinin imzasıyla yayımlanan haber

İngilizce: report:  Rapor, gazete haberi, muhabirlik yapmak

 

Röportaj Kelimesinin Kökeni

 

Röportaj sözcüğü , “Latincede 'toplamak', 'getirmek' anlamlarında kullanılan reportare fiiline dayanır.”[1]  Ama bazı kaynaklar bu sözcüğün kökenini Fransızca rapport sözcüğüne dayandırır.

Fransızcadaki rapport sözcüğü, İngilizceye  “rapor, gazete haberi,” şeklinde geçmiş, rapor sözcüğü üzerine +age soneki ilave edilerek röportağe sözcüğü ortaya çıkarılmıştır. [2]Röportage sözcüğü Türkçeye ise röportaj olarak geçmiştir.

Çelişkili bilgilere rağmen röportaj kelimesinin Latincedeki raportare kelimesinin Fransızcaya rapport şeklinde geçtiği İngilizcede bu sözcüğün reportage şeklinde dönüşüp Fransızcaya ve daha sonra da diğer dünya dillerine yayıldığı söylenebilir.  

 

 

Röportaj Kelimesinin Tanımları

 

Röportaj sözcüğü edebiyatta bir terim olarak kullanılır.  Bu kelime; bireysel ve toplumsal içerikli konularda, ilgili bir kişiyle soru cevap şeklinde yapılan; gazete, dergi, TV, radyo veya internet sayfalarında paylaşılanı yayınlanan öğretici metin olarak tarif edilebilir.

 

Farklı Tanımları

 

“Bir yazarın, bir konuyu inceleyip araştırarak ve kendi görüşlerini, yorumlarını da ekleyerek oluşturduğu gazete yazısı”,  “ Bir radyo ya da televizyon habercisinin bir konuyu inceleyip araştırarak hazırladığı ya da bir kimseyle görüşme biçiminde sunduğu program.”

 

Tanımlardan da anlaşıldığı gibi röportajlar, sorular ve verilen cevapların kayda alındığı bir metin olarak yapılabilir. Bu şekilde yapılan röportaj bir tazı türü olur ve gazete dergi gibi süreli yayınlarda yayınlanır.

 

 

Röportajın Özellikleri  

 

Röportaj her şeyden önce, araştırma, inceleme, soruşturma, bilinmeyen veya merak edilen konuları ilk ağızdan ortaya çıkarma amacıyla yapılan bir mülakat ve soruşturma yazısı veya programıdır.  Röportaj, siyasal, toplumsal, ekonomik, kültürel, sanatsal edebi, spor, müzik, aktüel ve magazin konulu olabilir.  Röportaj belli bir alanda duayen olmuş birisi ile veya o alanda söz sahibi olabilmiş bir kişi ile yapılır.  Röportajın amacı bu önemli kişinin kendi özel hayatı i, iş, mesleği, mesleki zorlukları, mesleği ile ilgili sorunların çözümü gibi çok çeşitli nedenlerle yapılır. Bu kişiden ne öğrenilmek isteniyorsa ona göre sorular hazırlanır.

 

Röportaj genellikle röportajı, sorunları ve soruları hazırlayan bir kişi ( gazeteci veya muhabir ) bu sorulara muhatap olacak tanınmış bir kişi arasında yapılır.  Röportaj bir gazete veya dergi için yapılmış ise röportajın ses kaydını alan ve fotoğraf çeken bir veya iki görevli daha olabilir.  Ancak gazete ve dergiler için yapılan röportajlarda gazeteci ve sorulara muhatap olan tanınmış kişi esas kişiler olur. Gazete ve dergi için yapılan röportajlar sonuçta bir metin ve öğretici – didaktik – bir yazı türü haline gelir.

 

Röportajlar TV ve radyo için hazırlanmış ise bu tip röportajlarda ses ve görüntü kaydı esas hale gelir.

Röportajlar, bazen bir veya birkaç sorunun değişik kişilere sorulması şeklinde yapılır. Bu tip röportajlar genellikle anket, kamuoyunun nabzını tutmak, genel fikir elde etmek amaçlı çoklu röportajlardır. Bu tip röportajlar, Tv ler ve Radyolar için belgesellik, gerçekçilik ve görsellik yolula bilgilendirmek amaçlı yapılır. Bu tip röportajlarda soruyu soran muhabirin muhatabı tanınmış tanınmamış halktan rast gele kişiler olmaktadır.

 

Röportajın Amaçları

 

Röportaj yapmanın amacı kendi alanında çok tanınmış bir kişinin özel hayatı hakkında merak edilen hususları ortaya çıkarmak, , tanınmış olduğu alan,  önemli fikirlerinin olduğu bir konu hakkındaki şahsi görüşlerini öğrenmek

İkili röportajlar soruları ve merak edilecek huşuları hazırlayan bir yazar, muhabir veya gazeteci ile kamuoyu tarafından tanınmış bir politikacı, bürokrat, devlet adamı, yazar, şair, asker, büyükelçi, sanatçı vb ile yapılır.

 

Röportajlarda en önemli husus röportajı yapılan kişilerden ne öğrenilmek istendiği, merak edilen hususların neler olduğu o kişiden alınacak özel bilgilerin kamuoyunu hangi yönlerden aydınlatacağı, insanları hangi yönlerden bilgilendireceğidir.  Bu nedenle muhata sorulacak sorular çok önem kazanır. Bu nedenle röportajı yapan kişinin tanınmış kişiden neler öğrenilmesi gerektiğini çok iyi bilmesi ve sorularını buna göre hazırlaması çok büyük önem kazanır.

  

KAYNAKÇA 

[1] https://tr.wikipedia.org/wiki/R%C3%B6portaj

[2] https://www.etimolojiturkce.com/kelime/r%C3%B6portaj





EsaAdmin / Erkek / 24.08.2016