Bekir Yıldız Hayatı ve Edebi Kişiliği




Bekir Yıldız

 (d. 1933 - ö. 1998) Türk öykücüsü, romancısı ve yazarı.

1933'te babası Şanlıurfa’da görev yaparken Şanlıurfa’da doğan Yıldız’ın çocukluğu Şanlıurfa, Kastamonu, Gaziantep ve Adana'da geçti. Polis memuru Şükrü Bey ile Hatice Hanım'ın dördüncü çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası polis memuru olduğu için babasının görevleri nedeni ile ilk orta ve lise yıllarını yurdun değişik yörelerinde geçirmişti.[1]

Babasının tayini Şanlıurfa’dan Van'a, ertesi yıl Kastamonu'ya çıkmış ve Kastamonu’ya taşınmışlardır. 1943'te babasının tayini Gaziantep Nizip'e çıkmış, 1944'te ağabeyinin eğitimini sürdürebilmesi nedeniyle annesi ve kardeşleri ile birlikte Şanlıurfa'ya dönmüşlerdir. Bu nedenle ilköğretimi babasının tayinleri dolayısı ile gittikleri yerlerde eğitim görerek biter. On iki yaşında Nizip'te azaplık yapan dayısının yanına gönderilir. Aazp olarak çalışan dayısının yanında iken ağalık sistemine yakından şahit olur. Dayısının yanında geçen bvu günleri onun için ileride iyi bir malzeme olacaktır.

İlkokul öğreniminden sonra önce Adana daha sonra da Mersin'de sanat enstitüsünde üç yıl eğitim görür.[2]  Ancak sanat enstitüsünü ağabeyinin eğitimi nedeniyle 1950'de taşındıkları İstanbul’da tamamlar.  Daha sonra İstanbul Erkek Sanat Enstitüsü'ne giden yazar (1950) aile bütçesine katkı sağlamak amacıyla çeşitli işlerde çalışmak zorunda kalır. Bir yanda da İstanbul Matbaacılık Okulu'na devam eder. Nihayetinde  (1954) bu okulu da bitirdikten sonra dizgi operatörlüğü ve öğretmenlik yapmıştır.

Askerlik görevine 1957'de Eskişehir'de başlamış; askerlik yıllarında tanıştığı Güler Hanım'la aynı yıl evlenmiştir. 1958'de kızı Vildan, 1959'da oğlu Yüce dünyaya gelir. 1962'de matbaacılık kurslarında ders vermeye başlamıştır.

O yıllarda Almanya’ya işci göçü furyası başlamıştır. Bunun üzerine ekonomik zorluklarını aşmak için Almanya’ya işçi olarak gitmeye karar verir. İşçi olarak Almanya’ da[3] meydancı, takyap ustası ve matbaalarda mürettip, operatör olarak çalışır.  Heidelberg Matbaa Makineleri Fabrikası'nın montaj bölümünde de (1962-1966) [4] çalıştıktan sonra yeniden ülkeye döner.  Yurda döndükten sonra İstanbul'da kurduğu Asya Matbaası'nı işletmeye başlar. (196-1981). May, Halkın Dostları, Yeni, Yazko Edebiyat dergilerinde görev alır.[5] Daha sonra matbaayı da kapatarak tüm zamanını yazmaya ayırmıştır.[6]

Oya Yıldız ile evlenen yazarın Vildan Uğur, Elif Yıldız adlı kızları ile  Alican Yıldız adında bir oğlu dünyaya gelir.

“İlk öyküsü 1951'de Tomurcuk adlı çocuk dergisinde yayımlanan Yıldız daha sonra Yeditepe, May, Halkın Dostları, Yeni a, Yazko Edebiyat gibi edebiyat dergilerinde yazdı.” [7]Bekir Yıldız’ın ilk kitabı, 1966 yılında yayımlanan, “Türkler Almanya’da” adlı romanı olurken, İlk öykü kitabı ise 1968’de yayımlanan “Reşo Ağa” adlı eseri olmuştur. Konularını Urfa ve Güneydoğu yöresinden alan öyküler yazıyordu. Bu öykülerinin yer aldığı Reşo Ağa adlı kitabı edebiyat çevrelerinde ilgi gördü ve tanınmaya başladı.

Konularını, çocukluk ve yetişme yıllarını geçirdiği “Urfa ve Güneydoğu Anadolu insanının yaşamını, bölgenin töre ve geleneklerini, ağa-köylü ilişkisini, yörede yaygın olan kaçakçılık ve kan davası gibi.” [8]Konularından seçmeyi tercih etmiş bazı hikâyelerinde de Almanya’da yaşadığı yıllardan alınan anılarından istifade etmiştir. Almanya yıllarının izlenimlerinden oluşan yazılarını “ Türkler Almanya’”da (1966) romanıyla başlattı.  Örneğin Halkalı Köle adlı eserinde Almanya’ya giden Türk İşçilerinin o dönemdeki değişen sosyal-siyasal yapıyı ve çalışmak için gittikleri Almanya’da yaşadıkları aile içerisinde kopukluklar, uzaklaşmalar ve çatışmaları başarıyla yansıttı.

Almanya’daki gözlemlerine dayalı olarak işçi olarak Almanya’ya giden Türklerin Alman Toplumu ile uyumsuzluklarını, yabancı bir ülkede alışamadıkları kültürel uyumsuzluklar yüzünden yaşadıkları iç çatışmalarını konu edindiği Türkler Almanya'da adlı romanı çarpıcı gözlemlere ve eleştirel bir yaklaşıma ele aldı. Bu romanında Almanya’daki Türk işçilerinin yaşadıkları kültürel çatışmalar ve iç dünyalarındaki fırtınaları başarı ile aktarması sebebiyle dikkatleri üzerine çekmeyi başardı.

Toplumcu gerçekçi bir yazar olan Bekir Yıldız’ın eserlerinin konusu Güneydoğu halkı ve Almanya’ya göç konuları şeklinde iki ana gruba ayrılmış durumdadır. “Reşo Ağa”daki öykülerin ilk dördünde Güneydoğu insanının töreler ve ağa zulmü karşısında düştüğü durumlar ve kan davası konu edilir. Diğer öykülerde ise kentteki insanın yaşam kavgası, sorunları, evlilik kurumunun aksaklıkları (Sucukçu ve Yorulmayan Adam) işlenir. “Üç Bit”te ise anamalcı düzen ve yarattığı yabancılaşma eleştirilir.[9] “Kaçakçı Şahan” Yıldız’ın en belli başlı eserlerinden biridir.  Bu Kitaptaki en uzun öykü “Gaffar İle Zara” da konu ağa zulmü ve işsizlik nedeniyle Almanya’ya yapılmış olan bir göç konusudur.

Yıldız, Urfa ve dolaylarında yaşayan insanların günlük yaşam kavgasını konu olarak ele almış, eserlerindeki olayları  gereksiz ayrıntılardan arındırarak realist gözlemlerle ve betimlemelerle aktarmaya gayret  etmiştir. Edebiyatımızda Sosyal Gerçekçiler olarak adlandırılan Toplumcu yazarlar içerisinde ve sol görüşte bir yazar olarak anılmıştır. Toplumsal gerçekçi öykü anlayışının kuralları içinde sosyal konuları içeren konular el almış, göç ve köylü sorunları üzerinde durmuştur. “Toprak insanlarının günlük yaşam sorunlarını, topraktaki ekonomik düzenin gerekleri olan ağa-yoksul köylü ilişkilerini, kaçakçılığı, eşkıyalığı, ağalık düzenindeki sevgi ve sevgisizlik ilişkisini olanca çıplaklığı, gerçekliği, doğallığı içinde verdiği bu “Güneydoğu” öyküleriyle Bekir Yıldız, toplumcu gerçekçi öykücülüğün en başarılı yazarlarından biri olarak edebiyatımıza adını yazdırdı.[10]

Süreyya Duru onun kimi öykülerinden yola çıkarak "Bedrana" (1974) ve "Kara Çarşaflı Gelin" (1975); Ümit Efakan, Halkalı Köle adlı romanından "Halkalı Köle" adlı eserlerini film haline getirmiştir.

Ünlü öykü ve roman yazarı Bekir Yıldız 8 Ağustos 1998'da İstanbul'da öldü.[11] Karacaahmet Camii'nde kılınan öğle namazının ardından toprağa verildi.

Bekir Yıldız, “65 yıllık ömrünün yarısını edebiyatımıza armağan eden Bekir Yıldız; öyküleri, romanları, röportajlarıyla; edebiyatçı kimliğinden ve onurundan ödün vermeyen sert kişiliğiyle; ülkesinin insanlarının sanatın aydınlığında yaşaması savaşımına kattığı yaşamı ve kavgasıyla kendini var etti.” [12]

Eserleri

  • Arılar Ordusu
  • Beyaz Türkü
  • Demir Bebek
  • Evlilik Şirketi
  • Harran
  • Kara Vagon - May Edebiyat Ödülü
  • Kör Güvercin
  • Mahşerin İnsanları
  • Ölümsüz Kavak
  • Reşo Ağa
  • Şahinler Vadisi
  • Kaçakçı Şahan - Sait Faik Hikaye Ödülü
  • Ve Zalim Ve İnanmış Ve Kerbela
  • Yargılayan Zaman İçinden Konuşmalar
  • Sahipsizler
  • Dünyadan Bir Atlı Geçti
  • Halkalı Köle
  • Yaman Göç
  • Aile Savaşları
  • Bozkır Gelini

ROMANCILAR İLE İLGİLİ BAŞLIKLAR VE LİNKLERİ

KAYNAKÇA 

  • [1] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Elips Yayınları, ank. 2005, shf 584
  • [2] DR. KORAY ÜSTÜN, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/yildiz-bekir
  • [3] DR. KORAY ÜSTÜN, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/yildiz-bekir
  • [4] https://www.siirakademisi.com/index.php?/site/oykucu_hayat/119 son erişim 12-11-2013
  • [5] https://tr.wikipedia.org/wiki/Bekir_Y%C4%B1ld%C4%B1z_%28yazar%29
  • [6] DR. KORAY ÜSTÜN, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/yildiz-bekir
  • [7] https://www.siirakademisi.com/index.php?/site/oykucu_hayat/119 son erişim 12-11-2013
  • [8] https://www.siirakademisi.com/index.php?/site/oykucu_hayat/119 son erişim 12-11-2013
  • [9] Günay Güner, Bekir Yıldız Öyküsü ve Günümüze İletisi, https://www.harbigazete.com/  06 Eylül 201
  • [10] Öner Yağcı, Edebiyatımızın öncü yıldızı Bekir Yıldız, turksolu.org/11/yagci11.htm
  • [11] Baskak, Sevgil (2008). Bekir Yıldız'ın Öykücülüğü. Yüksek Lisans. Adana: Çukurova Üniversitesi.
  • [12] Öner Yağcı, Edebiyatımızın öncü yıldızı Bekir Yıldız, turksolu.org/11/yagci11.htm

Edebiyat, Dil bilim, Kültür, Folklor, Geleneksel ve Güzel Sanatlarla ilgili, Tez, yazı, İnceleme, ve Araştırmalarınız bize başvurarak bu sitede Paylaşabilirsiniz.
 
  BAŞVURU İÇİN : ESA, İLETİŞİM  veya s_kuzucular@hotmail.com



 

Bu içeriğe henüz katkı yapılmamış

Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere başvurulacaktır.


Henüz yorum yapılmamış