İlhan Berk Hayatı Edebi Kişiliği

Ekleyen : Şahamettin Kuzucular , 19 Mayıs 2015 Salı aaa Beğen


HAYATI 

Eğitim hayatına Balıkesir Necatibey İlköğretim Okulu'ndan mezun olarak devam etmiş, Espiye'de iki yıl ilkokul öğretmenliği yapmıştır. İlk şiirleri Manisa Halkevi dergisi, Uyanış, Varlık, Çığır gibi dergilerde çıkmış böylece henüz 19 yaşında iken edebiyat dünyasında adını duyurmuştur.(D.18 Kasım 1918 – Ö. 28 Ağustos 2008)

1916 Yılında Manisa'da doğmuş, ilk ve ortaokulu Manisa’da bitirmiştir. 1919 adlı şiirinde: “Ben dünyaya bir idare lambası altında geldim / Yeryüzü Birinci Dünya Harbi’ni yaşıyordu / Başımın üstünde mendil boyunda bulutlar vardı dizeleriyle dile getirmiştir.”

Gerçek adı Nurullah İlhan’dır.  Daha sonra mahkemeye vererek soyadını Berk olarak değiştirmiştir.

İlkokul Öğretmenliği yıllarından sonra Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü'ne girmiş,  Enstitü'nün Fransızca bölümünü bitirmiştir. Askerliğini de  1935-1947 yılları arasında dört yıl olarak yapmıştır

 (1944) Berk, Zonguldak, Samsun ve Kırşehir ortaokul ve liselerinde Fransızca öğretmenliği yapmıştır (1945-1955). Daha sonra Ankara'da T.C. Ziraat Bankası'nın Yayın Bürosu'na çevirmen olarak girmiş [1](1956), on üç yıl burada çalıştıktan sonra emekli olmuştur(1969). Bu süre içinde Arthur Rimbaud ve Ezra Pound'un şiirlerini çevirerek kitaplaştırmıştır.

 İlhan Berk, 1969 yılında emekli olduktan sonra kendini tümüyle yazmaya vermiş, bir anlatı kitabı dışında, yalnız şiir ve şiire ilişkin yazılar yazmıştır.[2].

İlhan Berk, modern dünya şiirinin iki büyük şairi sayılan Arthur Rimbaud ve Ezra Pound'un kimi şiirlerini de çevirerek kitaplaştırmıştır. Kül adlı kitabıyla 1979 yılında Türk Dil Kurumu ve  İstanbul kitabı ile de 1980 yılında Behçet Necatigil, Şiir Ödüllerini kazanmıştır. İlhan Berk 1983'te Deniz Eskisi adlı kitabıyla, Yedi Tepe şiir Armağını'nın 1988'de de Güzel Irmak adlı kitabıyla Sedat Simavi Edebiyat Ödülü'nü ( F. Edgü  ile) almıştır.

Şair 2008'de Bodrum'da vefat etti.


 

ŞAİRLİK YÖNÜ

İlhan, Berk, ilk şiirlerini Manisa Halkevi'nin dergisi Uyanış dergisinde yayımlamıştır (1935). Berk, 19 yaşındayken Güneşi Yakanların Selâmı adıyla kitaplaştırdığı bu şiirlerinde "Hece Ölçüsü  " kullanmakta ve o dönemin şiir anlayışına özgü bir karamsarlık taşımaktadır. “Güneşi Yakanların Selamı”nda (1935) Nâzım Hikmet etkisi görülürken sonraki şiirlerinde bu etki de kaybolmuştur.

Bu eserinde  "Sonsuzluk", "kızıl", "hulya", "ateş" en sevdiği sözcükler olarak görünmekte, Sembolizm   şiirinden esinlenilmiş izlenimi veren imgeler yapmayı sevmektedir. Bu eserinin yayımladığında henüz 19 yaşındadır. 
İlhan Berk,  1940'lara doğru Serbest Şiir ( I. Yeni , Garip Şiiri )  anlayışı içinde yer almış, Servet-i Fünun (Uyanış), Ses, Yığın, Yeryüzü, Kaynak gibi dergilerde yazmıştır.

1953 yılına kadar çıkardığı kitaplarla gerçekçi bir şair görüntüsü verirken. 1953’te Yenilik dergisinde yayımladığı “Saint-Antoine’ın Güvercinleri”, şiiri ile İkinci Yeni adını alacak şiir akımının habercisi olmuştur.

II. Yeni şiirini benimsedikten sonra insan, tarih, doğa, kutsal kitaplar, mitoloji ve kentleri çağrışımlarla aksettirme yoluna giden gerçek üstü ve varoluşçu şiirin izleklerinde giden çağrışımlar yaratmayı amaçlayan bir anlayışa sürüklenmiştir.

ve yüzünü alıp çıktım. öğleye doğruydu
çıkrıkçılar yokuşuna yağmur yağıyordu
ellerin ellerimde sessiz yürüyorduk ve
kapkara bir oğlan durma bize bakıyordu
tuhaf uzun bir sokaktı ve ben susuyordum
bir kız memelerini bırakıp gidiyordu
aşıktım ve hep seni soyuyordum aklımda
....

Yukarıdaki şiirinde olduğu gibi  II. Yeni tarzı şiirlerinde noktalama, imla ve yazım kurallarına uymayan Türkçenin söz dizimlerine cümle yapılarına aykırı bir şiir diline yönelmiştir.

aldım otuz beş yaşımı, o canım ağzını sana geldim
bir pencerede bir kadın yavaş yavaş soyunuyordu, bakmadım
dünyalar değişti gerimde, gerimde güneşler, çocuk gözleri
bir pazar alıp kırlara çıkardığım yalnızlığım
kalktık aşağı odalara indik, göğe yakın oturduk
bir yer evrende ille düşecekti duyacaktık
o gün o gece o sabah öğle hep bekledik durduk

Gibi pek çok şiirler yazarak şiirde anlamı değil çağrışımları aramakla ve çağrışımlar uyandırdığını düşünmekle meşgul olmuştur. Anlamsızlığı yöntemli bir delilik olarak gören şair, şiirde geleneksel olan her şeyi eski olarak kabul etmiş, kuralsızlığı bile bir kural kabul ederek hiçbir kuralı olmayan bir şiir arayışında olmuştur. En büyük başarısı eleştirmenleri yazdıklarının şiir olup olmadığı konusunda uzun  ve bitmeyen tartışmalar içerisine sokabilmesi olmuştur.

“ Bu dönemde şiirde anlam yaratmak için anlamsızlıklara yöneldi. Yalnızca anlamsızlığı savunduğu gerekçesiyle eleştirildi. Ardından şiirde konuyu tümüyle yoketme deneyine girişti. “[3]  Şiir üzerinde “çok deney yapan, şiirde yeni ses ve yapılar arayan”  İlhan Berk Giderek İkinci Yeni şiirinin öncüsü ve en güçlü savunucusu olarak anılmaya başlamış şiirlerinde cinsellik ve tarih ana temalar olarak belirmiştir. “  Şiiri nesre yaklaştıran, çağrışıma dayalı, muhteva ve şekil yö­nünden kendine has, yer yer anlaşılmaz, kapalı hayâllerle dolu ferdiyetçi şiirler yazdı. Şiirlerinde aşk, cin­sî bunalım, ruhî sarsıntılar dile getiren ferdi konular işleyen bir şair oldu.

II. Yeni şiirinin anlamsız olduğunu zaten şiirdeki güzelliğin anlamla olmadığını “ söyleyen ve düzyazı şiirler yazan şair neredeyse dize özelliğini de yitiren şiirler yazarken aforizmalara, harfleri, nesneleri ve semtleri sevmeye dek giden bir şiir geliştirmek istemiş olmalıdır.

Genel olarak ferdi konularda şiirler yazan İlhan Berk bazı şiirlerinde kırsal kesime, işçilere yönelen konulara da değinmiş özgürlük, eşitlik ve umut çeşnili şiirler de yazmıştır. Berk, bazı şiirlerinde ve kitaplarında “toplumcu gerçekçi bir çizgide proletaryanın, emekçilerin, ezilen, sömürülen, kapitalizmin pençesi altında çırpınan kitlelerin yaşamını, acılarını şiire taşımış; geniş halk kitlelerin sözcülüğünü yapmıştır”[4]

Türk şiirinin en deneyci ŞAİRLERinden biri olan İlhan Berk, çok farklı yollardan şiir yazmaya çalışan bir şair olarak dikkat çekmiş bir şairdir.

 

Ödülleri;


  • Kül, 1979 TDK Şiir Ödülü.
  • İstanbul, 1980 Behçet Necatigil Şiir Ödülü.
  • Deniz Eskisi, 1983 Yedi Tepe Şiir Armağanı
  • Güzel Irmak, 1988 Sedat Simavi Edebiyat Ödülü.
  •  

ESERLERİ

Şiir;


  • Güneşi Yakanların Selamı (1978)
  • Istanbul (1978
  • Günaydın Yeryüzü (1952)
  • Türkiye Şarkısı (1953)
  • Köroğlu (1955)
  • Galile Denizi (1958)
  • Çivi Yazısı (1960)
  • Otağ (1961)
  • Mısırkalyoniğne (1962)
  • Âşıkane (1968)
  • Taşbaskısı (1975)
  • Şenlikname (1976)
  • Atlas (1976)
  • Kül (1978)
  • İstanbul Kitabı (1980)
  • Kitaplar Kitabı (1981) (Seçilmiş Şiirler)
  • Deniz Eskisi (1982) (Şiirin Gizli Tarihi'ni de içerir.)
  • Delta ve Çocuk (1984)
  • Galata (1985)
  • Güzel Irmak (1988)
  • Pera (1990)
  • Dün Dağlarda Dolaştım Evde Yoktum (1993)
  • Avluya Düşen Gölge (1996)
  • Şeyler Kitabı Ev (1997)
  • Çok Yaşasın Sayılar (1999)
  • Anlatı;
  • Uzun Bir Adam (1982)
  • 1984 tokat niksar
  • Çeviri;
  • A. Rimbaud: Seçme Şiirler (1962)
  • Dünya Edebiyatında Aşk Şiirleri (1968)
  • Dünya Şiiri (1969)


İlhan Berk Şiirleri







Antoloji;


  • Başlangıcından Bugüne Beyit Mısra Antolojisi (1960)
  • Aşk Elçisi (1965-antoloji) ,



Diğer;


  • Şifalı Otlar Kitabı (1982)
  • El Yazılarına Vuruyor Güneş (1983)
  • E. Pound: Seçme Kantolar (1983)
  • Şairin Toprağı (1992) .[5]

kaynakça 

  • [1] Dr ASLAN TEKİN,  Berk İlhan, Edebiyatımzıda İismler, Elips Yayınları, Ankara 2005
  • [2] Berk http://tr.wikipedia.org/wiki/%C4%B0lhan_
  • [3] Anonim, İlhan Berk, http://www.xn--edebiyatgretmeni-twb.net/ilhan_berk.htm, son erişim, 11-10-2013
  • [4] Yrd. Doç. Dr,Ahmet Demir, İlhan Berk’in Şiirlerinde Toplumcu Gerçekçiliğin İzdüşümü , http://yayinlar.yesevi.edu.tr/files/article/487.pdf
  • [5] http://www.antoloji.com/ilhan-berk/hayati/



İLGİLİ LİNKLER
  • II.Yeni Şiiri
  • Edip Cansever,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Cemal Süreya ,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Sezai Karakoç,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserler
  • İlhan Berk,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Turgut Uyar,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Ece Ayhan,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri



İlgili Sayfalar

  • CUMHURİYET DÖNEMİ ŞAİRLERİ VE ŞİİRLERİ
  • Abdurrahim Karakoç Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • YAHYA KEMAL: Hayatı, Tüm Şiirleri, Edebi Kişiliği
  • Bahaeddin Karakoç Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Yavuz Bülent Bakiler Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • A.H.Tanpınar:Şiirleri, Hayatı, Edebi Kişiliği
  • NAZIM HİKMET:SEÇME ŞİİRLERİ, HAYATI
  • Necip Fazıl, Seçkin Şiirleri ve Hayatı
  • Ahmet Muhip DIRANAS: Hayatı, Şiirleri, Edebi. Kişiliği
  • Cahit Sıtkı TARANCI, Hayatı, Edebi Kişiliği, Tüm Şiirleri
  • Orhan Veli, Hayatı, Eserleri, Tüm Şiirleri, Edebi Kişiliği
  • Cahit Kulebi, Hayatı, Edebi Yönü, Seçkin Şiirleri
  • Atilla İlhan, Hayatı, Edebi Yönü, Şiirlerinden Seçmeler
  • Fazıl Hüsnü Dağlarca,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Ahmet Arif, Edebi Kişiliği, Şiirleri, Hayatı
  • Melih Cevdet Anday, Hayatı, Edebi Kişiliği, Şiirleri
  • Edip Cansever,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Cemal Süreya ,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Sezai Karakoç,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • İlhan Berk,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Turgut Uyar,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Arif Nihat Asya,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Mehmet Çınarlı,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • İlhan Geçer,Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Necati Cumalı, Şairliği ve Şiirleri
  • Metin Eloğlu Hayatı,Edebi kişiliği,Eserleri
  • Talip Apaydın Hayatı ve Şiirleri

 

Edebiyat Dil bilim, Kültür, Folklor, Geleneksel ve Güzel Sanatlarla ilgili, Tez, yazı, İnceleme, ve Araştırmalarınız bize başvurarak bu sitede Paylaşabilirsiniz.

 BAŞVURU İÇİN : ESA, İLETİŞİM  veya s_kuzucular@hotmail.com 




Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere başvurulacaktır.

Yapılan Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış...

Yorum Yaz

Yorum yazmak için üye girişi yapınız...