Aşil - Akhilleus – Kimdir ve Turuva Savaşı


Esa
22.5.2020



Aşil  - Akhilleus – Kimdir ve Turuva Savaşı

 

Grekçe: Akhileus, Fransızca: Achille Aşil

Akhileus, (Achille) MÖ 720'lerde yazılmış olan Homeros'un yazdığı  İlyada-Destaninda  - da karşımıza çıkan , Troyalılara karşı Akhalılar tarafında olan mitolojik ve efsanevi bir savaşçıdır. İlyada-Destaninda 

Troyalıların kahramanı Hektor’u öldüren savaşçı olarak bilinmektedir.  Aşil topuğu veya Aşil kirişi denilen tabir de bu efsanevi kahramandan gelmektedir.

Achilles ölümlü bir insan olan Teselya’daki  Phytia kralı Peleus ile su tanrıçası Thetis’in savaşçı oğludur.  Achilles’in annesi güzeller güzeli su tanrıçası Thetis’e hem Zeus, hem de Poseidon göz koymuştur.   Ancak Prometheus “Thetis'ten doğacak çocuğun tüm tanrılardan daha güçlü olacağı kehaneti ile” Tanrıları ikna etmiş,  tanrılar bir plan yaparak Thetis’in bir ölümlü olan Teselya kralı Peleusile evlenmesini sağlamıştır. Efsanelere göre Teselya kralı Peleus’ta aslında Zeus’un soyundan gelen ölümlü bir yarı tanrıdır.  Bu nedenle Achilles de yarı tanrı sayılır.

 Thetis, Teselya kralı Peleus ile yaptığı evlilikten  mutlu değildir. Bu durum İlyada destanında şu şekilde açığa çıkar.

 

Zeus bunlar arasında bir bana verdi acıları,
Bunca deniz tanrıçalarından bir beni verdi ölümlü kocaya,
Aiakos’un oğlu Peleus’a.
Katlandım bir adamın yatağına girmeye[1]

 

Achilles’in Zayıf Topuğu

 

Thetis ile Peleus’un evliliğinden bir efsaneye göre yedi çocuk dünyaya gelir.  Fakat “Thetis doğan çocuklarının ölümlü taraflarını yok etmek için kocasından gizlice onları doğar doğmaz ateşte yakar[2] ve Achilles dışındaki diğer çocukları bu yüzden ölmüştür.Geceleri uyanarak, çocuklarını ateşin üzerine tutar ki gövdelerindeki ölümlülük tohumları yok olsun. “[3]

 Achilles’i de ateşe tuttuğunda Peleus yetişmiş, Achilles’i’ kurtarıp Thetis’i kovmuştur ama

 Achilles’ n dudakları ve sağ ayağındaki aşık kemiği yanmıştır. Baba Peleus,  oğlunu yarı at-yarı insan hekimler hekimi Kheiron’a götürür. Kheiron,  yanan kemiğin yerine bir devin iskeletinden aldığı bir kemiği yerleştirir. Fakat netice de Achilles’in en zayıf yeri topuğu kalmıştır.

Achilles’in zayıf kemiği hakkındaki diğer efsane daha çok bilinen olanıdır.  Bu varyanta göre Thetis, oğlu Akhilleus’u ölümsüz kılmak için, Styks nehrine daldırıp çıkarmış ama bebeği suya daldırırken topuklarından tutmuştur.[4] Bu nedenle Achilles’in en zayıf tarafı topukları kalmış nihayetinde de topuğundan yediği bir ok ile ölmüştür.


İlyada Destanı ve Achilles[5]

Achilles, İlyada Destanının başkahramanı olmaktadır.  Paris ile kaçan Helen’i geri almak için Truva’ya saldıran Kral Agamemnon’un ve Akhalılar Tutuva’ya savaş açınca, Aşil adını sonsuza kadar yaşatmak için bu savaşa öleceğini bile bile girmiştir

Truvalı bir kızı babasına geri vermeye  söz veren Agamemnon, Aşil’in tutsağı olan  Briseis ‘i ondan ister.  Aşil, bu kızı Kral Agamemnon’a verir ama savaştan çekilir.  Fakat Aşil’in annesi Thetis, bunu kabullenmez ve Kral Agamemnon’u cezalandırmak isteyerek Zeus’a şikâyet eder. Böylece Troya savaşına tanrılar da dahil olur.  Tanrıların bir kısmı Truva’yı tutarken bir kısmı ise Akhalar’ı tutmaya başlar

Olaylar gelişince tanrılar savaşın bitmesi için Heleni kaçıran Paris ve Helen’in kocası Menelaos arasında bir düello yapılması kazananın Helen’i alması ve savaşın bitirilmesi üzerinde anlaşırlar. Fakat Paris dövüşü kaybedecekken Afrodit-aprodite- olaya müdahil olup,  Truva kralından doğma oğlunu kaçırmış,  bunun üzerine savaş yeniden başlamıştır. Fakat Truvalılar, Akhalılardan daha güçlü durumda olduğu için Agamemnon, Aşil’i savaşa dâhil etmek için çareler ararken Helen’i kaçıran Truva prensi Paris’in abisi olan Truvalıların en yiğit savaşçısı Hektor,  bir saldırı sırasında Aşil’in yeğenini öldürünce Aşil tekrar savaşa katılır.  ( bkz h /ilyada-destani-hakkinda-ve-ozeti/4598)

Sonuç olarak Aşil ilk önce Hektor’u öldürür. Sonunda da Turva’yı düşürür. Paris , Helen ile kaçrken Aşil’i oku ile topuğundan vurmuş ve Aşil’de ölmüştür.

 


[1] Homeros ,İlyada Çevirmen:Azra Erhat, Can Yayınları 

[2] Arthur Cotterell , Rachel Storm, Büyük Dünya Mitoloji Ansiklopedisi, Çevirmen:Emel Lakşe,2011

[3] https://tr.wikipedia.org/wiki/Akhilleus

[4] https://tr.wikipedia.org/wiki/Akhilleus

Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere başvurulacaktır.


Henüz yorum yapılmamış