İbtida Nedir Aruzda İbtida


Esa
1.4.2020
İbtida  
 
Osmanlıca yazılışı : ibtidâ : ابتدا
 
İbtida kelimesi Arapça kökenlidir. Arapçada temel, başlangıç manasında bir isimdir. İbtida kelimesi “başlamak, bir şeyi ilk defa yapmak” anlamındakibed[1]kökünden gelmektedir. Bir şeye yeniden başlamak” anlamına gelen istînaf ve i’tinâf kelimeleri de aynı mânada kullanılır (Kāmus Tercümesi, III, 525)
 
Sözlüklerdeki anlamı: Baş taraf. Evvel. Başlangıç. En önce, başta. İlkin, önce. İlk önce  şekillerindedir.
İbtida sözcüğü dini metinleri kıraat etmek ve okumakta uygulanan bir kaide hatta bir ilim olarak görülmüş okurken nefes almak için duraklamaya vakf, yeniden kıraate ve okumaya başlamaya da ibtida denmiştir. ( bkz İSLAM ANSİKLOPEDİSİ :  vakf ve İbtida ) [2]
 
Edebiyatta İbtida
 
İbtida sözcüğü edebiyatta sözlük anlamı ile de kullanıldığı gibi aruz vezini bilgisinde bir terim olarak da kullanır. Aruz terimi olarak ibtida ikinci mısranın ilk cüzü anlamındadır.
Örnek:
Ahde vefâ eylemedün öyle mi
 
Terk-i cefâ eylemedün öyle mi     
 
Ahmet Paşa’ya ait bu makta beytinin ikinci dizesindeki  “ Terk-i “ sözcüğü ibtidadır.
 
[1] ABDURRAHMAN ÇETİN, https://islamansiklopedisi.org.tr/vakf-ve-ibtida
[2] ABDURRAHMAN ÇETİN, https://islamansiklopedisi.org.tr/vakf-ve-ibtida

Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere başvurulacaktır.


Henüz yorum yapılmamış