Mehmet Yakıcı- Konyalı Âşık (1879- 1950) Şiirleri

 
Mehmet Yakıcı- Konyalı Âşık  (1879- 1950)
 
Konya’da 1879 yılında doğmuştur. Konya’nın Sarnıç Mahallesi’nde doğmuştur. Babası, Konya merkez Göçü Köyü’nün kurucularından Bekir Ağa, annesi Münevver Hanım’dır.  Ailenin beş çocuğu dünyaya gelmiş fakat Mehmet dışındaki diğer çocukları ölmüştür.
 
İlköğrenimine Sarnıç Mahallesi’ndeki Sadırlar Mesud Efendi Mektebinde başlamış, Kur’an okumayı burada öğrenmiş, daha sonra medreseye devam etmiş, fakat babasının ölümünden 1897 den sonra köyünde çiftçilik yapmaya başlamıştır. Bundan sonra yaz aylarında köyünde çiftçilik, kışları ise şehirde yaşamaya başlamıştır.
 
1895 yılında Postalcı Latif Usta’nın kızı Şerife Hanım’la evlenmiş ve  bu evlilikten on çocuğu olmuş ama   acı tesadüf  kendi kardeşlerinin de çocukken öldükleri  gibi onun on çocuğundan  dört çocuğu küçük yaşta ölmüştür.
 
Çiftçilik ve hayvancılığın yanında baba mesleği olan “taşımacılık” işini de bir müddet sürdürmüş, 50 deve çekerli kervanla Konya’dan Dinar İstasyonu’na yük götürdüğü yıllar olmuştur.   Taşımacılık işini Konya’ya gelişine kadar devam ettirmiştir.
 
Âşıklık geleneğini kendi kendine öğrenmiş her hangi bir saz ve söz ustasından ders almadan kendi kendini eğitmiş bir ozandır.  1914 yılında seferberlik ilan edilince askere alınır ve amele taburuna yazılır. Konya-Mersin yolunun yapım işinde çalışmaya başlar. Yolun Karaaslan mevkiinde çalışırken söylediği şiirler neticesinde âşık olarak anılmaya başlar.
 
Âşık Mehmet badeli âşıklardandır. İfadesine göre 25 yaşında iken bade içmiştir.  Âşık Güfrani ile atışmalarda bulunmuştur. Âşık Mehmet Yakıcı, 30 yaşında âşıklığa başlamış kırk yılda 300’den fazla şiir  bırakmıştır.  “Âşık Yakıcı, vatanî görevi münasebetiyle İstanbul’a; Cumhuriyetin Onuncu Yılı etkinlikleri sebebiyle Ankara’ya; gençlik yıllarında da Afyon ilimizin Dinar ilçesine, birkaç arkada- şıyla beraber de âşıklık sanatını icra etmek için İzmir’e gider. Bu sebepten o gezgin bir saz şairi olmayıp bir Konyalı âşıktır
 
1928’de  Konya Valisi İzzet Paşa’nın emriyle Konya Maarif Müdürlüğü’nde işe başlar. 1930’da dönemin Serbest Cumhuriyet Fırkası lideri Fethi Okyar’a hitaben yazdığı bir şikâyetname sebebiyle Maarif Müdürlüğündeki görevine son verilir. Soyadı Kanunu’nun çıkmasının ardından destan ve türkü yaktığından dolayı kendisine Yakıcı soyadını almayı uygun bulmuştur.
 Âşık Mehmet 25 Ocak 1950’de vefat etmiştir. Ölümü bütün gazetelerde manşetten verilmiş, radyo haberlerinde yer almıştır (Yakıcı 2000, Sakaoğlu 1990).
 
 Güfrani’nin usta bir şair olduğunu kabul eden  Mehmet Yakıcı Konyalı Şem’i ve Sururi’den de etkilenmiş  daha çok yazdığı destanları ile dikkat çekmiştir. Şiirlerinde savaş döneminde gördüğü olaylara duyduğu üzüntüler de dile gelmiş, kıtlık, savaş, ölüm, maddi eşitsizlik üzerine sayısız destan yazmıştır. Hemen her konuda destan yazmış olan Mehmet Yakıcı özellikle şikâyetnameleri ile de dikkat çeker.  71 yaşında, 25 Ocak 1950 tarihinde vefat etmiştir.
 
Ölümünün ardından yaşadığı yerde her yıl anma törenleri yapılmaktadır.Âşık Mehmet Yakıcı 3 defter dolusu yaklaşık 300 adet şiir bırakmıştır. En ünlü eserleri destanlarıdır Tahtakurusu Destanı, halk arasında çok meşhurdur.
 
Hakkında çalışmalar
Doç. Dr. Ali Yakıcı lisans (Yakıcı 1978) ve doktora (Yakıcı 1992) tezleri yapmıştır. Ayrıca Prof. Dr. Saim Sakaoğlu (Sakaoğlu 1985: 65-81), Prof. Dr. Ali Berat Alptekin (Alptekin 2000)
 
Kaynaklar:
  • Prof. Dr. Saim SAKAOĞLU, ÂŞIK MEHMET YAKICI ÖZEL SAYISI İÇİN SUNUŞ, http://www.merhabahaber.com/d/file/10-02-27-01-2010.pdf
  • http://www.bilgiustam.com/konyali-asik-mehmet-yakici-kimdir/
 

 

Şiirleri


Sitedeki yazıların tüm hakları ve sorumluluğu yazı sahiplerine aittir. Yazıların izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. Aksi davranışlara karşın yasal işlemlere başvurulacaktır.

Yapılan Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış...

Yorum Yaz

Yorum yazmak için üye girişi yapınız...