Gurur Kibir Aruz Vezninde Cahf Nedir

 

Osmanlıca yazılışı cahf : جحف

Cahf kelimesi Arpça kökenlidir ve eski dile ait sözlüklerde tekebbürlenmek, kibirlenmek, gururlanmak[1]  gibi manalara da gelse de kabuk soymak, ağaç kabuğunu soymak, hububat kabuğunu temizlemek [2]gibi anlamlara da gelmektedir.  

Okunuşu ve yazılışı aynı olduğu halde Tahirü’l Mevlevi bu kelimenin manasını “ lügatte hiffet ( hafiflik ) manasındadır diyerek tarif eder. Bu tarih ağaç kabuğunu soymak, hububat kabuğunu soymak anlamı ile alakalı olabilir.  

Aruz Vezninde Cahf

 

Cahf kelimesi eski edebiyatta ve aruz vezninde de bir terim olarak kullanılır. Terim olarak anlamı nı Tahir’l Mevlevi şu şekilde tarif eder. “ Aruz bilgisinde  “ fâilâtün “  cüzü habn ( ikinci sakin cüzü hazf) illetine uğrayıp feilâtün kaldıktan sonra fasılasını yani “feilâ” yı da hazf edip kalan “ tün” yerine “ fâ “ lafzını getirmeye derler “ [3]şeklinde tarif etmektedir.

Kısaca aruz vezninde Fâilâtn ile tefileyi illet harfler sebebi ile  “ fâ” lafzına düşürmeye cahf denmektedir.

 

KAYNAKÇA 

 

[1]http://osmanlicasozluk.speakdictionary.com/Cahf.html

[2]https://lehcei.cagdassozluk.com/osmanlica-turkce-sozluk-madde-16049.html

[3] Tahir’l Mevlevi,  Edebiyat Lügati , Enderun Kitabevi,  1973, s. 28