EŞSESLİ SÖZCÜKLER – Sesteşlik

Fransızca:    homonyme

Osmanlıca:     MÜTECANİS LAFIZLAR

Kelime türü:   İsim –-  Dilbilimde bir terim

FARKLI EŞANLAMLI TERİMLERİ:      “eş sesli kelimeler”- “sesteş kelimeler”- adaş- sesteş

 

 

TANIMLAR

Sesleri, okunuşları ( harfleri ) aynı ama kendileri ve anlamları farkı olan kelimelerdir.

Yüz : Çehre – surat

Yüz :  yüz rakamı – sayısı

Kara: renk

Kara: toprak parçası

Çay: Akarsu

Çay:  çay bitkisi

Çay: Çay bitkisinden yapılan içecek

Okunuş, yazılış ve sesleri aynı olan ama anlamları farklı olan eş anlamlı kelimelerin zıddı kelimlerdir.  Bu durumda sesleri aynı, anlamları farklı iki kelime söz konusudur.

 Sesler aynı olduğu halde iki farklı kelime ile iki farklı anlam söz konusu olur ki buna sesteş kelime de denir.

El dediğin  senin elinden tutar mı hiç

Her yanım  o acı ile yanıyor.

Bu yaş ta o kadar yaş pasta yemek sağlığa zararlı .

Ayakkabı bağını - bağ evi

Her yaz, hikaye  yaz.

Not . Üzerlerindeki  uzatma inceltme işaretleri bakımlarından fark bulunan kelimeler SESTEŞ değildir.

Örnekler:

adem (yokluk)             adet (sayı)

âdem (insan)                 âdet (gelenek, alışkanlık)

 alem (bayrak)              aşık (eklem kemiği)

 âlem (dünya, evren)      âşık (vurgun, tutkun)

*hal (pazar)                  hala (babanın kız kardeşi)

hâl (durum, vaziyet)       hâlâ (henüz)

rahim (esirgeme)            şura (şu yer)

rahîm (koruyan)             şûra (danışma kurulu) vb.

Yar (Uçurum)              Kar (donan su buharı)

Yâr (Sevgili)                  Kâr (para kazancı)

Hala ( babanın kız kardeşi   Hâlâ : edat

 

 Sesteşlik cinas sanatının doğmasını sağlamıştır.

Neden her kime yüz tuttum ben andan yüz bela gördüm (Fuzuli)

Üzdü beni zalim kanlı yaramaz.

Gayet çoktur, değil benim yaram az.

Bana yardan gayri cerrah yaramaz. (Gevheri)

Kısmetindir gezdiren yer yer seni

Arşa çıksan akıbet yer yer seni (Kemal Paşazade)