KAYNAŞTIRMA  ( Dilbilim)

 

Fransızca  :    contraction

İNGİLİZCE:     contraction

Almanca  :    kontraction- zusammenziehung

Kelime türü:   İsim –-  Dilbilimde bir terim

FARKLI EŞANLAMLI TERİMLERİ:   daraltı, büzülme, vokal birleşmesi, sıkışma, aşınma, derilme, hece gizlenimi, gizlenim, hece yutulması

 

 TANIMLAR

Kelime veya birleşik kelime içerisinde bir araya gelen seslerin birbirlerini etkileyerek kısalmaya yol açması olayı

Ünlüyle biten bir kök ve gövdeden sonra ünlüyle başlayan bir başka kök getirilince, ünlülerin çatışmasından doğan hece kaybı:

Kaynaştırma Türkçede iki ünlü yan yana gelmez kuralından kaynaklanan bir ses olayıdır.

Türkçe köklerin içinde iki sesli yana yana bulunmadığı gibi sesli ile biten bir kökten sonra sesli ile başlayan ek  geldiğinde,  yahut da sesli ile biten bir sözcükten sonra sesli ile başlayan  başka bir sözcüğün birleştirklerinde karşılaşan iki sözcükten birisi ya düşer  ya da iki sesli kanaşır.

(gele+ umadım) > gelemedim, (cuma+ertesi) > cumartesi, (ne+asıl) > nasıl , ne- için, = niçin

 Ne- edeyim, nideyim , ne – edem, nidem

 

ÖRNEKLER

Kayın ana > kaynana, kayın ata > kaynata, sütlü aş > sütlaç

(gele+ umadım) > gelemedim, (cuma+ertesi) > cumartesi, (ne+asıl) > nasıl