Râh-ı Hâbide Aşk Yolu

 

Râh :  راه: yol

Hâbide  حوابيده : uyumuş, uykuya dalmış.

Râh-ı  Hâbide : حوابيده راه:  Çok gidilip gelinen yol

Râh :  راه:  Farsçada yol manasına gelmektedir.

 

Habibe sözcüğü Farsça kökenlidir. (Fars. ẖābіden “uyumak”tan ẖābіde > ḫābіde) ,uyumuş, uykuya dalmış manalarına gelir.

Râh-ı  Hâbide : حوابيده راه bir tamlama olarak gitmekten gelmekten bıkılmayan yol, üzerinde çok gidilip gelinen yol anlamlarına gelir.

Divan şiirinde kullanıldığı anlamlara bakılırsa:  dolaylı olarak da sevgilinin mahallesine gidilen yol, sevgilinin olduğu yerin etrafında gece gündüz dolaşmak manalarına gelmektedir.

Divan şairleri sevgiliye giden yolu çok meşakkatli bir yol aşk yolu, sevgilinin mahalline giden yol olarak görmüşler bu yolda gidip gelmeyi râh-ı  hâbide olarak anlamışlardır. Râh-ı  Hâbide, fiziken olmasa bile ruhen içinden çıkılamayan, asla terke dilemeyen, fikren, zihnen, bedenen aşığın üzerinden ayrılamadığı, sürekli olarak, gece ve gündüz gidip gelinen bir yoldur. Râh-ı  hâbide,  aşkın yolu aşığın yoludur.  Divan şairleri bu tamlamayı hem ilahi sevgilinin yolu, hem de dünyevi sevgilinin yolu olarak anlamışlar ve anlatmışlardır.

Şöyle pinhan gidesin kûyuna cânanın kim
Râh ola hemdemin amma o da hâbide gerek Nedim

Sevgiliye götüren yola, sevgilinin mahallesine, gizli gidesin ama yol sabaha kadar senin yol arkadaşın olmalı…
Cadde-i aşkda olsam nola şeb-i gerd-i heves
Râh habidedir anda ne gezer bîm-i ases   Sünbüzade Vehbi

Aşk caddesinde gece bekçisi olsam ne vardı. Keşke bu yolda geçe bekçisi olsaydım. O zaman zabtiye veya asesler basar veya gelir diye korkum da olmazdı.