Kamer ( Mâh- Ay) Nedir
Osmanlıca yazılışı: Kamer : قمر
Kamer, Arapça kökenli bir kelimedir. Kamer, dünyanın uydusu Ay ve geceleri en parlak gökyüzü cismi olarak gözüken Mâh’ın eş anlamlısı bir kelimedir. ( BKZ Ay Edebiyatta Mah Mihr Spihr Bedir Kamer) Kamer ve Ay’ın diğer eş anlamlıları ise: mihr, hilal, sipihr, , bedr (bedr-i münir), (aks-i kamer, devr-i kamer), meh-tâb ve meh-i tâbân dır. ( BKZ Mâhi Nedir Hut Balık Burcu Müşteri Yıldızı Gav-ı Zemin ve Behmut )
SEVGİLİ VE KAMER İLİŞKİSİ
Ay, Mâh ve kamer edebiyatta en çok sevgilinin yüzüne benzetilen parlaklığı ile karşımıza çıkar. Ay, Mâh veya Kamer sevgilinin yüzünün güzelliğini ve parlaklığı ile kıyas edilen, daha parlak olamadığı için sevgilinin karşısında olan, sevgiliye haset eden, gammaz, kindar, kıskanç, dedikoducu, fitne çıkaran bir varlık olarak kişileştirilir. ( BKZ : Burçlar Felek Kıran İnançları Divan Şiiri ve Hayata Etkileri )
Ay ve Kamer sevgiliye benzetilmiş; Ay’ın hilal, dolunay, yarım ay halleri üzerinde de çok farklı tahayyüller kurulmuştur. Ay’ın halleri ile sevgilinin uzuvları arasında da birçok alakalar kurulmuş, kamer ve Ay: hançere, kılıca, sevgilinin kaşına benzetilmiştir. Ay ile sevgilinin yüzü ve teni arasında parlaklık beyazlık ve güzellik yönlerinden çok çeşitli alakalar kurulmuştur.
Galiba şems-i cemalin pertevin almış kamer
Nur-ı timsal-i laitifinde misal olmuş sana ( İbn Neccar Rıza
Ay’ın nuru senin resminin nurudur. Bu nedenle Ay sana bir misal olmuştur.
Kamerdür alnun ey dilber velî la'lün şeker dirler
Saçun sünbül benün Hindû dişün dürrin güher dirler Seyhoğlu Mustafa Şiirleri
Cilvegerdir ol kamer-hüsnün hayâli sînede
Gösterir kendin perî-ruhsârlar âyînede / Nedim Şiirleri
Taña kaldı kamer yüzüñ göreli (722/1)
İder ışkuñ güne dürlü zevâli Ahmedi Şiirleri
Âşık olmış çarh saña sanma hurşîd u kamer
İki taş almış eline sînesin durmaz döger EMRÎ ( D. Edirne?, Ö. Edirne 1575 )
Görmege zerrîn kabâsın ol kamer ruhsârumuñ
Mihr ü meh kuyıñ tolanur rûz u şeb dildârumuñ Gelibolulu Sun'î Şiirleri
ASTROLOJİK AÇILARDAN KAMER
Nücüm ilmine göre Ay feleği, âlemin merkezi olan Dünya’ya yakın olan ilk felektir ve Utarid feleğinin altına yerleşmiştir. Yeryüzünün bulunduğu katman Felek’i evvel Ay’ın bulunduğu katman ise İkinci felektir ve felek-i evvel cuma gecesi ve pazartesine hâkimdir.
Ay’ın etkisi altında dünyaya gelen insanlarda zaaf, acizlik, cehalet, kırıcı, üzücü ve dargınlığa sebebiyet veren laf taşıyan, fitneci, fesat ve bohem hayata yaşamaya meyyal özellikler ortaya çıkar. Nücüm ilmine göre Ay feleğinin tabiatı ılımlı soğuk ve ılımlı nem; vasıfları ise; zayıflık, acizlik, bilgisizlik, aşağılık, acelecilik, habercilik, delil, hareket ve ses olarak gösterilir. ( bkz : Burçlar Felek Kıran İnançları Divan Şiiri ve Hayata Etkileri)
Nucum ilmine ve müneccimlere göre: yıldızı kamer olanlar, maymun iştahlı, ihmalci, karasız ve hayale düşkün insanlar olarak doğarlar. Felek-i Evvel ’in etkisinde olanlar zayıf, güçsüz, dayanıksız; bencil ve endişeli kindar, fitneci ve gammaz olurlar. ( bkz Felek Eflak Çarh Tasavvuru Şiirimizde Felekler)
Beyaz renk Kamer’in uğurlu rengidir. Nücüm ilmine göre Kamer’in dostu Şems- güneş- tir. Güneş’in felek-i evvele girmesi veya bir burçta kamer ile buluşması, denk gelmesi uğur getirir.
Dostu güneş olan Kamer’in düşmanı yoktur. Kamer birinci feleğe, pazartesi günü ile cuma gecesine hâkimdir.( bkz: Güneş Kürsisi Burcu ve Diğer Felekler )
Müneccimlere göre Ay feleği zodyak turunu 27 günde tamamlar. Ay feleği aceleci olduğundan bu turu en kısa sürede tamamlayan felektir. Böylece 28 günde burçlar feleğini geçip bir devresini tamamlamış olur. 29,5 günde bir defa güneşe yetişip onunla gömülür. Bu sebepten kamer ayların biri 29, biri 30 gün olarak hesaplanır.
Her şeb felekde yanar ey dil kamer çerâgı
Şeb-rev olınca ister ehl-i sefer çerâgı Ravzi ( Balıkesir- Edincik- 16. Yy )
Mihr-i felek tolandı kamer oldı münhasif
Yiryüzinüñ zuhûr ideli meh-likâları Ravzi ( Balıkesir- Edincik- 16. Yy )
Şevkünle atmaz idi kamer burcına kemend
Olmasa âhumun güzelüm himmeti bülend Revani
DEVR-İ KAMER
Şairlerimizin 'devr-i kamer' sözüyle kastettikleri, ayın ardarda on iki burca girmesinden meydana gelen devir değil, doğrudan doğruya Devr-i Muhammedi, yani Hazreti Muhammed'in devri, zamanıdır. Kamerî yılda ayların başlangıcı hilâlin görülmesine (rü’yet-i hilâl) bağlıdır. Ramazanın başlangıcı da hilâlin tespitiyle oluşur. ( BKZ Devri Kamer Nedir ve Şiirimizde Devr-i Kamer )
Ter müşg ile yazmış yüzün üstine hatt-ı ‘anberîn
Devr-i kamerde fitne-i âhir zamân virmiş sana Amrî (Çavuşoğlu 1979: 37)
Hüsn âhır oldı gird-i hadinde belürdi hat
Devr-i kamerde fitne-i âhir zamânı gör Nev’î (Tulum, Tanyeri 1977: 268)
Astroloji İle İgili Linklerimiz
· Müşteri Yıldızı Divan Şiirinde Erendiz Zeus Jüpiter
· Müşteri Bircis Erendiz Hürmüz Zeus ve Jüpiter Alakası
· Büyükayı Dübb-i Ekber Yediger Benatü’n-na’ş Ursa Majör ile Zeus ve Callisto Efsanesi
· Hut – Balık Burcu ve Şiirimizde Müşteri Yıldızı
· Mâhi Nedir Hut Balık Burcu Müşteri Yıldızı Gav-ı Zemin Behmut
· Kıran Nedir Kırân-ı sa’deyn Kırân-ı nahseyn ( Astroloji)
· Sühâ Yıldızı Ursa Majör Büyükayı ve Keskin Göz